Miesiąc: maj 2026

25 maja 2026 r. ukraiński pisarz, historyk, zastępca dyrektora Podlaskiego Instytutu Naukowego i redaktor naczelny „Nad Buhom i Narwoju” Jurij Hawryluk złożył wizytę w Wołyńskim Uniwersytecie Narodowym im. Łesi Ukrainki w Łucku.

W ramach wizyty J. Hawryluk odwiedził Wydział Filologii i Dziennikarstwa Wołyńskiego Uniwersytetu Narodowego im. Łesi Ukrainki. Podczas spotkania przekazał dla wydziału ukraińskie wydawnictwa podlaskie, a także rozmawiał z wykładowcami i studentami o ukraińskim życiu kulturalnym na Podlasiu.

Jurij Hawryluk wygłosił na uniwersytecie wykład „Podlasianie na szlakach narodowej nowoczesności” dla przedstawicieli Wydziału Filologii i Dziennikarstwa, Wydziału Historii, Nauk Politycznych i Bezpieczeństwa Narodowego, a także społeczności Łucka i Wołynia. Po wykładzie odbyła się dyskusja.

Podczas wizyty na uniwersytecie J. Hawryluk odwiedził również Muzeum Łesi Ukrainki Wołyńskiego Uniwersytetu Narodowego im. Łesi Ukrainki, gdzie zapoznał się z ekspozycją muzealną poświęconą życiu i twórczości Łesi Ukrainki. Spotkał się z kierownikiem muzeum docent Tetianą Danyluk-Tereszczuk.

Na zakończenie spotkania prorektor uniwersytetu, prof. Jurij Hromyk wręczył J. Hawrylukowi odznakę honorową Wołyńskiego Uniwersytetu Narodowego im. Łesi Ukrainki oraz „Dzieła zebrane Ołeny Pcziłki”.

Więcej:

https://www.facebook.com/groups/ffzh.vnu.lutsk/posts/26854890327501834

Zdjęcie z profilu na Facebooku Wydziału Filologii i Dziennikarstwa Wołyńskiego Narodowego Uniwersytetu im. Łesi Ukrainki

24 maja 2026 r. przewodniczący Rady Naukowej Podlaskiego Instytutu Naukowego, pracownik Instytutu Historii Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie dr hab. Roman Wysocki, prof. UMCS wygłosił w Lublinie referat „ Naczelny Ataman Symon Petlura (1879-1926) i jego rola w budowaniu państwowości ukraińskiej ” podczas Wieczoru pamięci Naczelnego Atamana Symona Petlury (1879-1926). W wygłoszonym w języku polskim referacie podlaski badacz szczegółowo przedstawił biografię i działalność państwowotwórczą S. Petlury.

Wieczór pamięci Naczelnego Atamana Symona Petlury (1879–1926) odbył się w ramach Lubelskich obchodów 100. rocznicy śmierci Naczelnego Atamana Symona Petlury, które odbyły się w przeddzień rocznicy śmierci S. Petlury, który zginął 25 maja 1926 r. w Paryżu. Wydarzenie zostało zorganizowane przez Towarzystwo Ukraińskie, przy współudziale Centrum Kultury w Lublinie. Honorowy patronat nad Lubelskimi obchodami 100. rocznicy śmierci S. Petlury objął Nadzwyczajny i Pełnomocny Ambasador Ukrainy w Rzeczypospolitej Polskiej Wasyl Bodnar. Spotkanie zostało sfinansowane dzięki dotacji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji RP.

Podczas Wieczoru… referat „ Rola Symona Petlury w kształtowaniu międzynarodowej pozycji Ukraińskiej Republiki Ludowej. Przywództwo i poświęcenie ” wygłosiła również prof. Iryna Matiash z Instytutu Historii Ukrainy Narodowej Akademii Nauk Ukrainy, przewodnicząca zarządu organizacji społecznej „Towarzystwo Naukowe Historii Dyplomacji i Stosunków Międzynarodowych”. W programie Wieczoru… znalazł się również program literacki „Pamięć, która łączy pokolenia: Symon Petlura” w wykonaniu ukraińskich dzieci i młodzieży z Lublina oraz koncert zespołu bandurzystek „Barwy”. W wydarzeniu wzięli udział: przedstawiciel Nadzwyczajnego i Pełnomocnego Ambasadora Ukrainy w Rzeczypospolitej Polskiej II Sekretarz Ambasady Ukrainy w Polsce Wasyl Melnyczuk, Konsul Generalny Ukrainy w Lublinie Ołeh Kuć, Dyrektor Instytutu Europy Środkowej w Lublinie dr Grzegorz Gil, przewodnicząca ogólnoukraińskiej organizacji społecznej Związek Ukrainek prof. Orystława Sydorczuk.

Przewodniczący Rady Naukowej PIN dr hab. Roman Wysocki, prof. UMCS oraz dyrektor PIN dr G. Kuprianowicz wzięli również udział w nabożeństwie żałobnym za Naczelnego Atamana Symona Petlurę, ż, spoczywających tam żołnierzy ukraińskich, nowe ofiary, które było celebrowane na cmentarzu prawosławnym w Lublinie, przy pomniku i grobach żołnierzy Armii Ukraińskiej Republiki Ludowej.

Więcej:

https://www.facebook.com/ukrtovarystvo/posts/pfbid031RaaVKq4EeDUtt8Tdwmwr82kPR1L9SUUvsC742zr2ro1pxDfjASgExbBmQcWWuXtl

23 maja 2026 r. we Włodzimierzu na Wołyniu odbyła się prezentacja Ukraińskiego Pisma Podlasia „Nad Buhom i Narwoju” z udziałem redaktora naczelnego periodyku i zastępcy dyrektora Podlaskiego Instytutu Naukowego Jurija Hawryluka.

Wydarzenie odbyło się w ramach III Festiwalu Języka Ukraińskiego „Krymiada”, poświęconego pamięci wybitnego ukraińskiego naukowca, orientalisty, pisarza, poligloty i współtwórcy Ukraińskiej Akademii Nauk Ahatanhateła Krymskiego.

Moderatorami spotkania z J. Hawrylukiem byli Wasyl Woron – ukraiński dziennikarz, wielce zaangażowany we współpracę z Podlasiem oraz Mykoła Jarmoluk – były ukraiński dyplomata, który przez wiele lat pracował w Ambasadzie Ukrainy w Rzeczypospolitej Polskiej.

Zdjęcia ze stron organizatorów wydarzenia.

13 maja 2026 r. dyrektor Podlaskiego Instytutu Naukowego dr Grzegorz Kuprianowicz wziął zdalnie udział w posiedzeniu Komisji Mniejszości Narodowych i Etnicznych Sejmu RP. Posiedzenie poświęcone było rozpatrzeniu dwóch informacji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji: o stanie prac zespołu do spraw nowelizacji ustawy o mniejszościach narodowych i etnicznych oraz o języku regionalnym Komisji Wspólnej Rządu i Mniejszości Narodowych i Etnicznych oraz na temat problemów mniejszości słowackiej w Polsce, z uwzględnieniem aktualnej sytuacji prawnej budowy Domu Kultury Słowackiej w Jabłonce.

Dr G. Kuprianowicz jako współprzewodniczący Komisji Wspólnej Rządu i Mniejszości Narodowych i Etnicznych, reprezentujący mniejszości, przypomniał powody nowelizacji ustawy o mniejszościach, podkreślając, że z punktu widzenia mniejszości jest ona bardzo potrzebna. Zaznaczył, że potrzeba nowelizacji wynika z realnych potrzeb mniejszości i powinna ona objąć takie obszary jak kultura, oświata, media, język, instytucje państwowe zajmujące się mniejszościami. Podał też kilka przykładowych postulatów mniejszości dotyczących nowelizacji ustawy.

Dr G. Kuprianowicz zabrał też głos w punkcie dotyczącym mniejszości słowackiej, apelując o rozwiązanie problemu mniejszości słowackiej związanego z inwestycją budowy Domu Kultury Słowackiej w Jabłonce.

Link do transmisji posiedzenia:

https://www.sejm.gov.pl/Sejm10.nsf/transmisje_arch.xsp?unid=16F6EDCB4F3886D9C1258DEF002B1732

12 maja 2026 r. w Łucku w ramach Festiwalu Nauki na Wydziale Filologii i Dziennikarstwa Wołyńskiego Uniwersytetu Narodowego im. Łesi Ukrainki w Pracowni Praktyk Intermedialnych odbyło się spotkanie-wykład pt. „Ukraiński świat Podlasia”.

Z prezentacją wystąpiła docent Lilia Ławrynowycz z Katedry Teorii Literatury i Literatury Obcej, która opowiedziała o przestrzeni kulturowej Podlasia studentom kierunku „Oświata Średnia” kierunków ukrainistyki i polonistyki. Wspomniano postacie Wasyla Albiczuka, Ostapa Łapskiego, Jana Kiryziuka, Michala Łesiowa, Piotra Kuprysia, Grzegorza Kuprianowicza, Tadeja Karabowicza, Żeni Żabińskiej i innych.

Podczas spotkania odbyła się prezentacja antologii ukraińskojęzycznego piśmiennictwa Podlasia „Krajina swojoho słowa”. Uczestniczył w niej online autor antologii zastępca dyrektora Podlaskiego Instytutu Naukowego Jurij Hawryluk. J. Hawryluk odczytał podlaską gwarą wiersz „Mowo nasza…”. Studentki przeczytały szereg wierszy Jurija Hawryluka, a także Ostapa Łapskiego, Żeni Żabińskiej, Jana Kiryziuka i innych.

Więcej:

https://www.facebook.com/groups/ffzh.vnu.lutsk/posts/26698308296493372

Zdjęcie z profilu na Facebooku Wydziału Filologii i Dziennikarstwa Wołyńskiego Narodowego Uniwersytetu im. Łesi Ukrainki

27 maja 2026 r. (środa) o godz. 18 odbędzie się w Hajnówce wykład podlaskiego historyka prof. dra hab. Romana Wysockiego z Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie pt. „Hajnowskie historie żołnierzy armii Ukraińskiej Republiki Ludowej („petlurowców”) w okresie międzywojennym”.

Wydarzenie na Facebooku:

https://www.facebook.com/events/845575871352345

Wykład odbędzie z okazji 100. rocznicy śmierci Głównego Atamana Symona Petlury (1879-1926), który zginął w Paryżu 25 maja 1926 r.

Miejsce: Miejska Biblioteka Publiczna im. dr. Tadeusza Rakowieckiego w Hajnówce (ul. 3 Maja 45)

Prowadzenie: dr Grzegorz Kuprianowicz

Wcześniej, o godz. 17, odbędzie się nabożeństwo żałobne (panichida) na starym cmentarzu prawosławnym w Dubinach przy pomniku „Walczącym o Wolność Ukrainy”, gdzie pochowani są byli żołnierze armii Ukraińskiej Republiki Ludowej, którzy w okresie międzywojennym mieszkali w Hajnówce.

Zapraszamy.

Organizatorzy: Podlaski Instytut Naukowy, Związek Ukraińców Podlasia, Miejska Biblioteka Publiczna im. dr. Tadeusza Rakowieckiego w Hajnówce

Sfinansowano dzięki dotacji Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji RP